اوّلا : در فصلى كه به نسخ تلاوت اختصاص داديم ، ثابت كرده‌ايم كه آيات منسوخ التلاوه اساسا غلط و نادرست است ، و مواردى كه به عنوان شاهد مثال آورده مىشوند توانايى اثبات مطلوب را ندارند . ثانيا : يكى از صاحب نظران دربارهء ادعاى آيات منسوخ التلاوه مىگويد : « . . . به فرض صحت ادعاى آيات منسوخ التلاوه اين اشكال بر حفاظ قرآن پيشتر وارد است . و فراموش كردن ما فى الصدور مشكل‌تر است « 1 » » . ثالثا : پس از آن كه ثابت شد قرآن توسط پيامبر اكرم - ص - كتابت و مرتب شد ، هركس مىدانست مرجع و معيار ، همان قرآن پيامبر اكرم - ص - است و نيازى به مقابله با مصاحف ديگر ندارد . و ادعاى زركشى كه هدف از جمع جديد قرآن را مقابله بين قرآن متفرق و مجتمع مىدانست تا كسى در يادداشت مصحف شك نكند اين توجيه مشكل اعادهء جمع را حل نمىكند . رابعا : همين روايات مىگويند : بهترين قرائت از « ابى » است و پيامبر - ص - به مردم دستور داد قرآن را از چهار تن اخذ كنند : ابن مسعود ، ابى ، سالم و معاذ . و باز پيامبر فرمود : هركس قرآن را تازه - همچنان كه نازل شد - بخواهد آن را از ابن مسعود اخذ كند . و ديگر موارد مذكور قبلى . با اين اعترافات ديگر نيازى به جمع قرآن توسط زيد و يا رجوع به پوست استخوان و سينه مردم و غيره نيست بلكه بر زيد و ديگران بود كه براى جمع قرآن به اينها رجوع كند . راز پشت پرده جمع‌آورى قرآن توسط زيد با تمام دلايلى كه براى تدوين و تأليف قرآن در زمان پيامبر اكرم - ص - اقامه شد . ما منكر جمع‌آورى قرآن توسط « زيد » و شكل آن نيستيم . و معتقديم اين كار هم توسط زيد و به دستور ابو بكر صورت گرفته است . بلكه مىگوئيم : جمع‌آورى قرآن توسط زيد براى اوّلين بار صورت نگرفت . و انگيزهء خدمت به دين و مردم هم نداشت . و در زمان پيامبر - ص - مصاحف متعددى توسط صحابه - به دستور پيامبر - ص - يا به صورت خود خواسته - به صورت كامل يا ناقص نوشته شده بود . و صحابه آيات نازله را

--> ( 1 ) تاريخ القرآن الصغير ، ص 85 .